Menu

 
 
 
 
Best view 1152 x 864 ( +F11 )
Bookmark and 
 Share web counter
Visits
counter
Visitors
--- UNDER CONSTRUCTION ---

Alex News

ALWAYS ON TOP ( Scroll down for recent postings )

===
PAM ! Pam-para,pam-pam ! PAM ! PAM !
 

Jul 20, 2010

SECANJA NA PROSLOST RTNJA

HVALA LJILJANA
Thank You !

SECANJA NA PROSLOST RTNJA

Negde pocetkom proslog veka oko 1923 godine moj deda Matija Zdouc(elektricar)dosao je sa porodicom iz Vrbasa(gde je imao radnju za prodaju i popravku radio aparata)na Rtanj.U to vreme vlasnik rudnika je bio Jevrejin gdin Julius Minh iz Austrije.

On je ziveo sa suprugom Gretom u naselju gde i ostali radnici-naravno u vili okruzenoj parkom koji su sami osnovali po dolasku,a ostali radnici su ziveli u koloniji.Bili su poznati po darezljivosti jer su iskreno brinuli o svojim radnicima-svake godine za Bozic gdja Greta je delila poklone u odeci i hrani deci a i preko godine ako bi cula da je neki rudar popio platu a deca bila gola i gladna ona nije propustila priliku da im pomogne.

Slucajno sam pomenula njeno ime posle mnogo godina u razgovoru sa starim komsijom u Paracinu i on je sa velikim odusevljenjem ispricao kako ta gospodja Greta dolazila sa kantama mleka i druge hrane na stanicu i u tada paracinsku bolnicu gde su lezali ranjenici iz Prvog svetskog rata!!!

Gospodin Minh kao i mnogi milioneri toga vremena nije mogao da zamisli da ce njegovo bogatstvo propasti u svetskoj finansiskoj krizi(godine?) te je izvrsio samoubistvo.Njegova supruga koja je volela Srbiju kao svoju otadzbinu nije nikada napustila zemlju do svoje smrti.Podigla je svome suprugu kapelu na vrhu planine Rtanj od klesanog kamena u kojoj je iza drvenih i od kovanog gvozdja kapiji gorelo kandilo godinama.

Seljaci su iz obliznjih sela minirali kapelu(trazeci zlato) i razneli lepo klesani kamen za svoje gradjevinske potrebe.Gdja Greta je posle Drugog sv.rata nastavila da zivi u selu Ilinu.Moja pokojna majka Edita.Radovanovic-Cander(devojacko Zdouc)-posto je bila omiljeno dete izmedju ostalih gdji Greti i na njen zahtev posecivala je staricu.Tako sam je i ja u svojoj 12toj godini 1952 upoznala(mada me je znala i kao malo dete) u seoskoj kuci u Ilinu.

Secam se da je imala samo jednu veliku sobu ispod kosa i nesto od svojih stvari prenetih iz vile na Rtnju-voda i klozet su bili u dvoristu!!!Bio je vrlo tuzan prizor videti bivsu austrisku aristokratkinju u takvom ambijentu.

Posle kratkog vremena culi smo(a tada smo jos ziveli u Beocin fabrici cement-Srem) da je gdja Greta umrla.

Pre svoje smrti (posto nije imala dece)napisala je pismo rodjacima u Izraelu-poruku.Ljudi koji su joj dali sobu i boravak u svom dvoristu nadali su se naci novac i zlato posle njene smrti ali nista od toga-ona je ostavila metalnu kutiju sa novcem i zlatom u supljem stablu u obliznjoj livadi.Kada su obavestili familiju o njenoj smrti-rodjak je dosao sa dva milicionera iz Boljevca i uzeo iz supljeg stabla (kako mu je ona objasnila u pismu,koje su ukucani predali na postu ne znajuci sadrzinu) i uzeo iz supljeg stabla zaostavstinu a gdja Gretine posmrtne ostatke preneo u Izrael.

Da li je to bila njegova odluka ili njena necemo nikada saznati.

PS

Kada sam pisala ovaj text po pricanju mestana sela Ilina ,po svom secanju i secanju mojih ukucana nisam znala da je gdja Greta preneta samo do Beograda i sahranjena u porodicnoj grobnici familije Minh.


Tante Greta

_________________________________________

Photos contributed by Ljiljana Stanikic


2 comments:

Will said...

Hi Alex.
Interesting story.
it's nice to see that altough they were wealthy they cared about the wellbeing of others,something that is no longer around these days.Thank you for sharing !

Alexander Münch said...

Now Will, you must tell me how did you manage to decipher it !...

There is more stuff & photos on the subject in in the top post menu under RTANJ.

Quite a story, huh?...